Een WMO-woning is een woning die speciaal is aangepast of toegewezen aan mensen die door een beperking, ziekte of bijzondere situatie niet meer zelfstandig in een gewone woning kunnen wonen. De afkorting WMO staat voor Wet maatschappelijke ondersteuning. Via deze wet kan de gemeente regelen dat je met voorrang een geschikte huurwoning krijgt, of dat je huidige woning wordt aangepast aan jouw situatie.
Mensen zoeken naar dit begrip omdat ze te maken krijgen met een plotselinge verandering in hun leven: een ongeluk, een verslechterende ziekte of een thuissituatie die niet meer werkt. In dat geval is het goed om te weten wat de gemeente voor je kan doen en hoe een WMO-woning precies werkt.
Wat is een WMO-woning precies?
Een WMO-woning is geen vast type woning met een standaard plattegrond. Het gaat om een woning die geschikt is gemaakt of geselecteerd is voor iemand met een specifieke behoefte. Dat kan een gelijkvloerse woning zijn voor iemand die niet meer goed trappen kan lopen, een woning met een brede deuropening voor een rolstoel, of een aangepaste badkamer met een inloopdouche en beugels.
De gemeente beoordeelt wat jij nodig hebt. Op basis daarvan zoekt de gemeente een passende woning of zorgt ervoor dat jouw huidige woning wordt aangepast. In sommige gevallen krijg je voorrang op de reguliere wachtlijst voor sociale huurwoningen, zodat je sneller een geschikte plek kunt vinden.
Wanneer kom je in aanmerking?
Je kunt in aanmerking komen voor een WMO-woning in twee soorten situaties:
- Je hebt een lichamelijke of psychische beperking waardoor je huidige woning niet meer geschikt is en aanpassen niet mogelijk of niet verstandig is.
- Je zit in een noodsituatie waardoor je acuut een andere woning nodig hebt. Denk aan onveilige thuissituaties, dakloosheid of het verlaten van een instelling.
De gemeente beoordeelt elke aanvraag apart. Er is geen automatisch recht op een WMO-woning; je moet aantonen dat je huidige woning niet meer aansluit bij jouw situatie en dat een verhuizing of aanpassing noodzakelijk is. Een medische indicatie speelt daarbij vaak een belangrijke rol.
Hoe vraag je een WMO-woning aan?
Je vraagt dit aan bij de gemeente waar je woont. Dat doe je via het WMO-loket, ook wel het sociaal loket of het loket maatschappelijke ondersteuning genoemd. De gemeente stuurt daarna iemand langs voor een keukentafelgesprek: een gesprek thuis waar jouw situatie in kaart wordt gebracht. Op basis van dat gesprek besluit de gemeente wat de meest passende oplossing is.
De uitkomst kan zijn dat de gemeente jouw huidige woning laat aanpassen, bijvoorbeeld door een traplift te plaatsen of de badkamer te verbouwen. Maar als aanpassen niet mogelijk is of te duur, kan de gemeente je helpen bij het vinden van een andere, geschikte huurwoning, soms met voorrang boven reguliere woningzoekenden.
Wat zijn de kosten?
Woningaanpassingen via de WMO zijn in principe gratis voor de bewoner, zolang de gemeente de aanvraag goedkeurt. De gemeente betaalt de aanpassing, en jij hoeft daar niets voor terug te betalen. Wel kan de gemeente bepalen dat een eenvoudigere of goedkopere oplossing volstaat. Kies je voor iets duurdere uitvoering, dan kan het zijn dat je het verschil zelf bijdraagt.
Bij het toewijzen van een andere woning betaal je gewoon huur, net als bij elke andere sociale huurwoning. De gemeente regelt de voorrang, maar de huurprijs is normaal.
Wat is het verschil met gewoon urgentie aanvragen?
Een reguliere urgentieverklaring kun je aanvragen als je dringend een andere woning nodig hebt, maar daarbij kijk je zelf naar wat er beschikbaar is op de woningmarkt. Bij een WMO-woning gaat het specifieker: de woning moet ook daadwerkelijk geschikt zijn voor jouw situatie. Je krijgt dus niet zomaar voorrang op elke beschikbare woning, maar specifiek op woningen die passen bij jouw beperking of behoefte. Dat maakt de procedure soms wat langer, omdat de gemeente de juiste match moet vinden.
Twijfel je of een WMO-woning iets voor jou is, neem dan contact op met het WMO-loket van jouw gemeente. Zij kunnen snel inschatten of je kans maakt op ondersteuning en welke stap als eerste gezet moet worden.
