Een VvE verplicht laten verduurzamen is op dit moment geen harde wettelijke eis in Nederland. Er zijn wel plannen en aanbevelingen in die richting, maar een algemene verplichting om als Vereniging van Eigenaars te verduurzamen bestaat nog niet. Wat er wél speelt, en waar je als VvE-lid rekening mee moet houden, lees je hieronder.
Wat is er wel verplicht voor VvE’s?
VvE’s zijn al langer verplicht om een reservefonds aan te houden voor onderhoud van het gebouw. Sinds 2018 geldt de wettelijke minimumreservering: een VvE moet jaarlijks minimaal 0,5% van de herbouwwaarde van het gebouw reserveren, of een meerjarenonderhoudsplan (MJOP) hebben dat de basis vormt voor de reservering. Die verplichting gaat over gewoon onderhoud, zoals dakvervanging of gevelonderhoud, niet specifiek over verduurzaming.
Het idee om verduurzaming hier ook onder te brengen, via een zogenoemd duurzaam onderhoudsplan, is besproken in de politiek en door brancheorganisaties. Zo’n plan zou inhouden dat de VvE ook reserveert voor energiebesparende maatregelen zoals isolatie, zonnepanelen of een collectieve warmtepomp. Maar een wettelijke verplichting daartoe is er tot op heden niet.
VvE verduurzamen verplicht: wat zegt Vereniging Eigen Huis?
Vereniging Eigen Huis heeft in september 2024 opgeroepen om VvE’s niet verplicht te laten reserveren voor verduurzaming. De organisatie adviseert om het opstellen van een duurzaam onderhoudsplan als aanbeveling te formuleren, niet als verplichting. Het bezwaar is praktisch: veel VvE’s, zeker kleinere, hebben al moeite om het gewone onderhoud financieel rond te krijgen. Een extra reserveringsplicht voor verduurzaming zou de druk op eigenaren verder verhogen, terwijl de voordelen per situatie sterk verschillen.
Dat neemt niet weg dat een duurzaam onderhoudsplan voor veel VvE’s slim kan zijn. Door verduurzaming mee te nemen in het reguliere MJOP, voorkom je dat je later voor grote onverwachte kosten staat. Denk aan het vervangen van een dak: als je dat toch doet, is dat het ideale moment om meteen isolatie toe te voegen. Dat is goedkoper dan het in twee aparte stappen aanpakken.
Wat zijn de risico’s als VvE’s niet verduurzamen?
Ook zonder directe verplichting kunnen er gevolgen zijn voor VvE’s die niets doen aan verduurzaming. Appartementscomplexen met een slecht energielabel worden steeds minder aantrekkelijk op de woningmarkt. Kopers letten meer op energiekosten, en hypotheekverstrekkers kijken steeds vaker naar het energielabel bij de woningwaarde. Een appartement in een VvE die al jaren niets doet aan isolatie of energievoorziening, kan daardoor in waarde achterblijven.
Daarnaast speelt de vraag rondom huurappartementen. Voor verhuurders gelden wel degelijk aanscherpende eisen voor energielabels. Als een deel van de appartementen in een VvE verhuurd wordt, kan de verhuurder druk uitoefenen om de VvE toch in beweging te krijgen.
Wanneer kan verduurzaming wél verplicht worden?
De politieke discussie over het verplicht verduurzamen van VvE’s is nog niet afgerond. Vanuit de Europese Unie komt via de herziene Energy Performance of Buildings Directive (EPBD) druk om bestaande gebouwen te verduurzamen. Nederland moet die Europese regels in nationale wetgeving omzetten, wat naar verwachting de komende jaren zijn beslag zal krijgen. Of en hoe dat specifiek voor VvE’s uitpakt, is op dit moment nog niet zeker.
Wat je als VvE alvast kunt doen: laat een energieadvies uitvoeren voor het complex en bespreek in de ledenvergadering welke maatregelen financieel haalbaar zijn. Een gekwalificeerde energieadviseur of VvE-beheerder kan helpen bij het opnemen van duurzaamheidsmaatregelen in het MJOP, zonder dat je wacht op een verplichting die er misschien toch aankomt.
Kortom: een VvE verplicht verduurzamen bestaat nu nog niet als wet, maar de druk neemt toe vanuit Europa en de markt. Wachten tot het verplicht wordt, kan duurder uitpakken dan nu alvast stappen zetten, zeker als er sowieso groot onderhoud gepland staat.
